Obezite: Tanım ve Epidemiyoloji

Obezite, vücut kitle indeksi (VKİ) 30 kg/m² ve üzerinde olan durum olarak tanımlanır. Dünya Sağlık Örgütü’nün sınıflandırmasına göre VKİ 18.5-24.9 kg/m² normal kilo, 25-29.9 kg/m² fazla kilolu, 30-34.9 kg/m² 1. derece obez, 35-39.9 kg/m² 2. derece obez ve 40 kg/m² üzeri morbid obez olarak kategorize edilir. Bu sınıflandırma, obeziteyle ilişkili sağlık risklerinin değerlendirilmesinde temel oluşturur.

Türkiye’de obezite prevalansı son yıllarda dramatik bir artış göstermiştir. T.C. Sağlık Bakanlığı verilerine göre, Türkiye Beslenme ve Sağlık Araştırması 2019 sonuçlarında yetişkin nüfusun %36.1’inin fazla kilolu, %28.7’sinin obez olduğu tespit edilmiştir. Bu oranlar özellikle kadınlarda daha yüksektir ve yaşla birlikte artmaktadır. Çocukluk çağı obezitesi de endişe verici boyutlardadır.

Dünya genelinde obezite prevalansı 1975’ten bu yana üç kat artmış, 2016 yılında 1.9 milyar yetişkinin fazla kilolu, 650 milyon yetişkinin obez olduğu rapor edilmiştir. Bu artışın temel nedenleri arasında sedanter yaşam tarzı, işlenmiş gıda tüketiminin artması, porsiyon büyüklüklerindeki artış ve genetik yatkınlık yer almaktadır. Obezitenin sosyal ve ekonomik etkileri, sağlık sistemi üzerindeki yükü ile birlikte değerlendirildiğinde, küresel bir halk sağlığı sorunu haline geldiği açıkça görülmektedir.